డిజిటల్ మీడియా, ఆన్‌లైన్ స్ట్రీమింగ్ ప్లాట్ ఫామ్‌లను కేంద్ర ప్రభుత్వం సమాచార, ప్రసార మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలోకి తీసుకొచ్చింది. అంటే నెట్ ఫ్లిక్స్, అమెజాన్ ప్రైమ్ వీడియో, డిస్నీ+ హాట్ స్టార్ సహా డిజిటల్ న్యూస్ మీడియా, కేంద్ర ప్రభుత్వం పరిధిలోకి వస్తాయి. బహుశా, భవిష్యత్తులో సెన్సార్ బోర్డు పరిధిలోకి కూడా డిజిటల్ మీడియాను తీసుకురావచ్చన్న ఊహాగాహానాలు వినిపిస్తున్నాయి. కేంద్ర సమాచార, ప్రసార మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలో డిజిటల్, ఆన్‌లైన్ మీడియాతోపాటు న్యూస్, కరెంట్ అఫైర్స్ కంటెంట్‌ను ఆన్‌లైన్‌లో పొందుపర్చాలని ఈ మేరకు బుధవారం ఉత్తర్వులు జారీ అయ్యాయి.

అంటే నెట్ ఫ్లిక్స్, అమెజాన్ ప్రైమ్ వీడియో, డిస్నీ+ హాట్ స్టార్ వంటి ఆన్‌లైన్ స్ట్రీమింగ్ ఫ్లాట్ ఫారాలు, డిజిటల్ న్యూస్ మీడియాలు, యూట్యూబ్ ఛానళ్లు కేంద్ర ప్రభుత్వ పరిధిలోకి వస్తాయి. సెన్సార్ షిప్ పరంగా ఓటీటీ ప్లాట్‌ఫారమ్‌లు డిజిటల్ న్యూస్ మీడియా కోసం ఈ చర్య ఏమి అనే దానిపై ఇంకా స్పష్టత లేదు, స్ట్రీమింగ్ సైట్‌లలో కంటెంట్‌ను సెన్సార్ బోర్డు పరిధిలోకి తీసుకురావచ్చు. అయితే, చాలా ఫ్లాట్‌ఫారాలు భారతదేశంనుంచి కంటెంట్‌ని అప్‌లోడ్ చేయవు కనుక ఇది అంత తేలిక కాదు.

ఒక అనధికారిక నివేదికల ప్రకారం, ఇది ఓటీటీ వేదికల కోసం విధానాలను రూపొందించడానికి కేంద్ర ప్రభుత్వానికి అధికారాన్ని ఇస్తుంది డిజిటల్ మీడియా. అయితే, ఇప్పటికే టెలివిజన్, ప్రింట్ మీడియా కోసం కూడా ఈ వ్యవస్థ పనిచేస్తుంది. సమాచారా, ప్రసార మంత్రిత్వ శాఖ (ఐబీ) కిందకురావడం డిజిటల్ వార్తలపై పాలన, నియంత్రణ అధికారాలను కలిగి ఉండదు, ఎందుకంటే అవి కేవలం చట్టం ద్వారా మాత్రమే వర్తిస్తాయి. ప్రభుత్వ ఉత్తర్వుల ప్రకారం, భారత ప్రభుత్వ (వ్యాపార కేటాయింపు) నిబంధనలు, 1961లో ఆన్‌లైన్ కంటెంట్ ప్రొవైడర్లు అందుబాటులో ఉన్న సినిమాలు, ఆడియో-విజువల్ కార్యక్రమాలు అలాగే ఆన్‌లైన్ వేదికల మీద వార్తలు, కరెంట్ అఫైర్స్ కంటెంట్ కూడా చేర్చడానికి సవరించారు. ‘‘ఈ నియమాలను భారత ప్రభుత్వం (వ్యాపార కేటాయింపు) మూడు వందల యాభై ఏడవ సవరణ నియమాలు, 2020గా చెప్పవచ్చు. అవి వెంటనే అమల్లోకి వస్తాయి’’ అని ప్రభుత్వ ఉత్తర్వులో పేర్కొంది.

స్ట్రీమింగ్ ఫ్లాట్ ఫారాలకు సంబంధించి, అన్ని మీడియాల కోసం ఒక లెవల్ ప్లేయింగ్ ఫీల్డ్‌ని ఎనేబుల్ చేయడం, అన్ని డిజిటల్ మీడియా ఫ్లాట్ ఫారాలు కూడా చట్టానికి కట్టుబడి ఉండేలా చూడటం కొత్త నిబంధనల లక్ష్యం. నెట్ ఫ్లిక్స్, అమెజాన్ ప్రైమ్ వీడియో, హాట్ స్టార్ వంటి ఓటీటీ ప్లాట్ ఫారమ్లను క్రమబద్ధీకరించడానికి దాఖలైన ప్రజా ప్రయోజన వ్యాజ్యం (పిల్)పై గత (అక్టోబర్‌) నెలలో సుప్రీం కోర్టు, కేంద్రం నుంచి స్పందన కోరిన తరువాత ఈ చర్య వెలువడింది. న్యాయవాది శశాంక్ శేఖర్ ఝా దాఖలు చేసిన పిల్ ప్రకారం, స్ట్రీమింగ్ వేదికల్లో ఏదీ కూడా ఫిబ్రవరి నుంచి సమాచార, ప్రసార మంత్రిత్వ శాఖ అందించిన స్వీయ నియంత్రణపై సంతకం చేయలేదు.

ఈ వేదికలను క్రమబద్ధీకరించకపోవడంపై కూడా ఆందోళనలు జరిగాయి. ఈ మార్పును మొదట జూలైలో మంత్రిత్వశాఖ సూచించింది. ఇంతకు ముందు, ఓటీటీల సాంకేతికంగా ఐటీ చట్టం, 2000 కింద ఆన్‌లైన్ కంటెంట్‌ను నియంత్రించే మినిస్ట్రీ ఆఫ్ ఎలక్ట్రానిక్స్ అండ్ ఇన్ఫర్మేషన్ టెక్నాలజీ అధికార పరిధిలోకి వచ్చింది. వాస్తవానికి, ఐటీ చట్టాన్ని సవరించాల్సిన అవసరం లేకుండా నియంత్రణ అధికారాన్ని తనకు తానుగా ఎలా బదిలీ చేసుకోగలదో చూడటానికి ఈ ఏడాది ప్రారంభంలో ఐ అండ్ బి మంత్రిత్వశాఖ మినిస్ట్రీ ఆఫ్ ఎలక్ట్రానిక్స్ అండ్ ఇన్ఫర్మేషన్ టెక్నాలజీకి చేరుకుంది. గత రెండు సంవత్సరాలుగా, ప్రభుత్వం ఈ స్ట్రీమింగ్ ప్లాట్‌ఫారాలను క్రమబద్ధీకరించాల్సిన అవసరం ఉందని సూచించింది. వీడియో స్ట్రీమింగ్ ఫ్లాట్ ఫారాలపై అధికార పరిధి లేదని మంత్రిత్వశాఖ ఒక లోక్‌సభ ప్రతిస్పందనలో పేర్కొంది.

గ ఏడాది (2019) జనవరిలో, తొమ్మిది స్ట్రీమింగ్ సేవలు ప్రభుత్వం ద్వారా నియంత్రించని బిడ్‌లో ఒక స్వీయ నియంత్రణ కోడ్‌ను ప్రకటించింది. 2020 సెప్టెంబరులో, 15 వేదికలు ఇంటర్నెట్, మొబైల్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (ఐఎఎంఎఐ) ఆధ్వర్యంలో సార్వత్రిక స్వీయ-నియంత్రణ కోడ్‌పై సంతకం చేశాయి. కోడ్‌పై సంతకం చేసిన ప్లాట్ ఫారాలు జీ5, వయాకామ్ 18, డిస్నీ+ హాట్ స్టార్, అమెజాన్ ప్రైమ్ వీడియో, నెట్ ఫ్లిక్స్, ఎంఎక్స్ ప్లేయర్, జియో సినిమా, ఈరోస్ నౌ, ఆల్ట్ బాలాజీ, అరే, హోయిచోయ్, హంగామా, షెమారూ, డిస్కవరీ ప్లస్, ఫ్లిక్ స్ట్రే. ఈ కోడ్ వయస్సు, కంటెంట్ వివరణ, కంట్రోల్ టూల్స్, ఇతరాల వర్గీకరణ కోసం ఒక ఫ్రేమ్ వర్క్‌ని ఉంచింది. కోడ్‌పై సంతకం చేసిన ఫ్లాట్ ఫారాలు మార్గదర్శకాలను పాటించనట్లయితే, క్లేశ నివృత్తి, ఎస్కలేషన్ మెకానిజం కూడా ఉంది.

అయితే, సమాచార, ప్రసార మంత్రిత్వ శాఖ స్వీయ నియంత్రణ కోడ్‌కు మద్దతు ఇవ్వలేదు. ఐఎఎంఎఐకి లేఖ రాసింది, కోడ్‌లో నిషేధిత కంటెంట్ జాబితా లేదు. ఇది కూడా కోడ్ ఒక వైరుధ్య ఆసక్తి కలిగి ఉంది, ముఖ్యంగా సలహా ప్యానెల్‌లో ఫిర్యాదుల అప్పీల్స్ వినిపిస్తాయి. స్ట్రీమింగ్ సేవలు, కేవలం ఒక బయట సభ్యుడు మాత్రమే.