నటనలోనే కాదు… దానగుణంలోనూ గొప్పవాడే!

105

పాల్‌ లెనార్డ్‌ న్యూమాన్‌ పేరు హాలీవుడ్‌లో విననివారు అరుదు. పాల్‌ ప్రసిద్ది చెందిన అగ్రరాజ్యం అమెరికన్‌ నటుడు, చిత్ర దర్శకుడు, సాహసికుడు… అంతకుమించిన మానవతావాది. స్వతహాగా పోటీలు అంటే ఆసక్తికలవాడు. 1986లోమార్టిన్‌ స్కోర్సేసే చిత్రం ద కలర్‌ ఆఫ్‌ మనీలో అతని నటనకు ఉత్తమ నటుడిగా వచ్చిన అకాడెమీ అవార్డు కలుపుకొని పెద్ద సంఖ్యలో పురస్కారాలు గెలుపొందాడు.

ఎనిమిది ఇతర ప్రతిపాదనలు పొందాడు, మూడు గోల్డెన్‌ గ్లోబ్‌ అవార్డులు, ఒక బాఫ్టా అవార్డు, ఒక స్క్రీన్‌ యాక్టర్స్‌ గిల్డ్‌ అవార్డు, ఒక కేన్స్‌ ఫిలిం ఫెస్టినల్‌ అవార్డు, ఒక ఎమ్మీ అవార్డు, అనేక గౌరవప్రథమైన పురస్కారాలు పొందాడు. అమెరికన్‌ రోడ్‌ రేసింగ్‌ స్పోర్ట్స్‌ కార్‌ క్లబ్‌లో అనేక జాతీయ చాంపియన్‌ షిప్‌లను కూడా గెలుపొందాడు, అతని పందెపు జట్లు ఓపెన్‌ వీల్‌ ఇండీ కార్‌ రేసింగ్‌లలో అనేక చాంపియన్‌షిప్‌లను గెలుపొందాయి. న్యూమాన్‌, న్యూమాన్స్‌ ఓన్స్‌ అనే ఆహార సంస్థకు సహస్థాపకుడు, పన్ను అనంతరం దాని నుంచి వచ్చే అన్ని లాభాలు చెల్లింపులను ఇతరులకు దానం చేసేవాడు.

అక్టోబర్‌ 2008 వరకు, ఈ దానం చేసినవి 280 మిలియన్ల యూస్‌ డాలర్లు దాటి పోయాయట. న్యూమాన్‌, ఒహియో, షేకర్‌ హైట్స్‌ (క్లీవ్లాండ్‌ శివారు ప్రాంతం)వద్ద జన్మించాడు. లాభాలతో నడిచే ఆటవస్తువుల దుకాణం నడిపే తెరెసా ఆర్థర్‌, శామ్యూల్‌ న్యూమాన్‌ కుమారుడు. న్యూమాన్‌ తండ్రి యూదు మతస్తుడు, పోలండ్‌, హంగేరి దేశాల నుండి వలస వచ్చిన వారి కుమారుడు, న్యూమాన్‌ తల్లి క్రైస్తవ శాస్త్రం అభ్యసించింది, పూర్వ ఆస్ట్రేలియా-హంగేరి (ఇప్పడుస్లోవేకియాలోఉంది)లోని ప్తికీ (పూర్వ తిక్సి) వద్ద స్లోవాక్‌ రోమన్‌ కాధలిక్‌ కుటుంబంలో జన్మించెను.

ఒక వ్యక్తిగా న్యూమాన్‌ మతాన్ని కలిగిలేడు, కానీ తనని తాను ఒక యూదుడిగా వర్ణించు కొనెను, ఇది మరింత సవాలు అని చెబుతుండేవాడు. న్యూమాన్‌ తల్లి అతని తండ్రి దుకాణంలోనే పని చేస్తూ, పాల్‌, అతని సోదరుడు అర్ధర్లను పెంచేది, తర్వాత ఆర్ధర్‌ నిర్మాతగా, ప్రొడక్షన్‌ మేనేజర్‌గా మారాడు. న్యూమాన్‌ బాల్యంలోనే నాటక రంగంలో ఆసక్తి చూపాడు, దానిని అతని తల్లి ప్రోత్సహించేవారు. ఏడవ సంవత్సరంలోనే అతను తన నటనను ప్రారంభించాడు, పాఠశాలలో రాబిన్‌ హుడ్‌లో సభలో హాస్యకారుడి పాత్రలో నటించాడు.

1943లో షేకర్‌ హైట్స్‌ ఉన్నత పాఠశాల నుండి పట్టభద్రుడయ్యాడు, అతను స్వల్ప కాలం ఎథెన్స్‌ ఒహియోలో ఓహియో విశ్వవిద్యాలయానికి హాజరయ్యాడు, అక్కడ అతను ఫి కప్పా టౌ తెగలోకి ప్రవేశించెను. న్యూమాన్‌ 2వ ప్రపంచ యుద్దంలో పసిఫిక్‌ రణరంగంలో యునైటెడ్‌ స్టేట్స్‌ నౌకాదళంలో సేవ చేసాడు. న్యూమాన్‌ ఒహియో విశ్వ విద్యాలయం వద్ద నేవీ వి-12 కార్యక్రమంలో పేరు నమోదు చేసుకొని, ఓడను నడిపే శిక్షణకు అంగీకరిస్తారని ఆశపడ్డాడు, కానీ అతని వర్ణ అంధత్వాన్ని కనుగొన్నాక అతను తొలగించబడ్డాడు. బదులుగా అతనిని కఠిన శిక్షణగల నూతన సైనికుల శిక్షణా శిబిరమునకు పంపబడి, రేడియోమాన్‌ మరియు ఫిరంగులు కాల్చేవానిగా శిక్షణను తీసుకున్నాడు.

వెనుకభాగపు రేడియోమాన్‌, టార్పెడో బాంబర్స్‌లో ఫిరంగులు కాల్చేవానిగా ఉత్తీర్ణుడై, 1944లో మూడవ తరగతి ఏవియేషన్‌ రేడియోమాన్‌గా న్యూమాన్‌ను బార్బర్స్‌ పాయింట్‌, హవాయ్‌ వద్దకు పంపబడ్డాడు. అనంతరము అతడు పసిఫిక్‌-కేంద్రంగా గల టార్పెడో స్క్వాడ్రన్స్‌ (విటి-98, విటి-99, విటి-100)కు కేటాయించబడ్డాడు. ఈ టార్పెడో స్క్వాడ్రన్స్‌ ప్రాధమికంగా తిరిగి నియమించబడే పైలట్‌లకు యుద్ధ వాయు సిబ్బందికి, ప్రత్యేకించి వాహక విమానాలు దింపుటకు ప్రాముఖ్యత ఇవ్వబడిన శిక్షణకు బాధ్యత తీసుకుంటుంది. తరువాత అతడు విమాన వాహక నౌక నుండి అవెంజర్‌ టార్పెడో బాంబర్‌లో టర్రెట్‌ బాంబర్‌గా పంపబడ్డాడు.

1945 వసంత రుతువులో ఒకినావా యుద్ధ సమయంలో రేడియో మాన్‌-గన్నర్‌గా ఓడమీద యూఎస్‌ఎస్‌ బంకర్‌ హిల్‌పై పనిచేశాడు. ఒకినావ యుద్ధానికి కొద్దిముందు అతడు తిరిగి నియమించబడే ఉత్తర్వుతో ఓడపై పనిచేయటానికి నియమించబడ్డాడు, అయితే యుద్ధంలో అదృష్టవశాత్తూ, అతని పైలట్‌కు చెవికి ఇన్ఫెక్షన్‌ సోకటం వల్ల అక్కడే ఉండిపోయాడు. అతని తదుపరి వివరము లేదు. యుద్దం తర్వాత, గంబియేర్‌లోని కెన్యాన్‌ కళాశాల, ఒహియో, నుండి అతను తన పట్టా పూర్తిచేసెను, 1949లో పట్టభద్రుడయ్యెను. తర్వాత న్యూమాన్‌ యేల్‌ విశ్వవిద్యాలయం నుండి నాటకాన్ని అధ్యయనం చేసి, 1954లో పట్టభద్రుడయ్యాడు, తర్వాత న్యూయార్క్‌ నగరంలోని యాక్టర్స్‌ స్టూడియో వద్ద లీ స్త్రాస్బెర్గ్‌ వద్ద అధ్యయనం చేసాడు.

న్యూమాన్‌ మొదటి నుండి హాలీవుడ్‌ కోసం న్యూ యార్క్‌ను వదలి వెళ్ళటానికి సందేహించేవాడట. న్యూమాన్‌ తన బ్రాడ్వే నాటక రంగ ప్రవేశము విలియం ఇంజే ప్రారంభ నాటకం పిక్నిక్‌లో కిమ్‌ స్టాన్లీతో చేసాడు. తర్వాత మొదటి బ్రాడ్‌ వే నాటకాలైన ద డెస్పరేట్‌ అవర్స్‌ గేరాల్దిన్‌ పేజ్తో స్వీట్‌ బర్డ్‌ ఆఫ్‌ యూత్‌లలో కనిపించాడు. ఆ తర్వాత స్వీట్‌ బర్డ్‌ ఆఫ్‌ యూత్‌ చిత్రీకరణ ద్వారా ప్రసిద్ధ నటుడయ్యాడు, దీనిలో పేజ్‌ కూడా నటించాడు.

అతని మొదటి హాలీవుడ్‌ చిత్రం ద సిల్వర్‌ చాలిస్‌ (1956), మెచ్చుకోదగిన పాత్రలు సంబడీ అప్‌ దేర్‌ లైక్స్‌ మీ (1956)లో ముష్టి యుద్ధం చేసే రాకీ గ్రజియానోగా; కాట్‌ ఆన్‌ ఎ హాట్‌ టిన్‌ రూఫ్‌ (1958)లో ఎలిజబెత్‌ టేలర్కి వ్యతిరేకముగా ద యంగ్‌ ఫిలడెల్ఫియన్స్‌ (1959)ను బార్బరా రష్‌ రాబర్ట్‌ వాన్‌తో చేసాడు. ఎలాగైనప్పటికి, ముందు కాలములో జరిగిన పైన చెప్పినవన్నీ చిన్నవి కానీ, గుర్తించదగిన భాగం ఆగస్ట్‌ 8, 1952న శాస్త్రీయ కల్పితమైన టీవీ ధారావాహికల భాగాలు టేల్స్‌ ఆఫ్‌ టుమారో ఐస్‌ ఫ్రం స్పేస్‌ పేరుతో వచ్చింది, దీనిలో ఆతను సార్జంట్‌ విల్సన్‌ పాత్ర చేసాడు, ఇది అతని మొదటి ప్రతిష్టాత్మకమైన టీవీ లేదా చిత్ర ప్రదర్శన.

ఫిబ్రవరి 1954లో, జాన్‌ మిలి దర్శకత్వం వహించిన ఈస్ట్‌ ఆఫ్‌ ఈడెన్‌ కొరకు జేమ్స్‌ డీన్‌ తో కలసి న్యూమాన్‌ నటనా పరీక్షకు హాజరయ్యాడు. న్యూమాన్‌ ఆరోన్‌ ట్రాస్క్‌ పాత్రకు పరీక్షించబడ్డాడు, ఆరోన్‌ తండ్రి తరఫున కవల సోదరుడైన కాల్‌.డీన్‌ పాత్రకు డీన్‌ ఎంపికయ్యాడు, కానీ న్యూమాన్‌ తన పాత్రను రిచర్డ్‌ డవలోస్‌ కు వదలుకున్నాడు. అదే సంవత్సరము, న్యూమాన్‌ సహనటులు ఎవా మేరీ సెయింట్‌ ఫ్రాంక్‌ సినత్రలతో కలసి థోర్టన్‌ వైల్డర్‌ రంగస్థల నాటకానికి సంగీత అనుసరణ అయిన అవర్‌ టౌన్‌లో ప్రత్యక్షంగా-రంగులలో అదే పేరుతో జరిగిన టెలివిజన్‌ ప్రసారంలో నటించాడు. చివరి నిముషములో జేమ్స్‌ డీన్‌ స్థానములో న్యూమాన్‌ను తీసుకున్నారు.

2003లో, న్యూమాన్‌ అవర్‌ టౌన్‌ పునర్నిర్మాణంలో రంగస్థల నిర్వాహకుని పాత్రలో నటించాడు. 1950ల చిత్రాల నుండి 1960ల మరియు 1970ల వరకు విజయవంతముగా రూపాంతరం చెందిన కొద్దిమంది నటులలో న్యూమాన్‌ ఒకరు. అతని తిరుగుబాటు ధోరణి తర్వాతి తరాలకు చక్కగా సరిపోయింది. ఎక్సోడస్‌ (1960), ద హుస్లార్‌ (1961), హుడ్‌ (1963), హార్పర్‌ (1966), హోమ్బ్రే (1967), కూల్‌ హ్యాండ్‌ ల్యుక్‌ (1967), ద టవరింగ్‌ ఇన్ఫెర్నో (1974), స్లాప్‌ షాట్‌ (1977), మరియు ద వెర్డిక్ట్‌( 1977)లలో న్యూమాన్‌ నటించాడు.

బుచ్‌ కాసిడి అండ్‌ ద సన్‌ డాన్స్‌ కిడ్‌ (1969) మరియు ద స్టింగ్‌ (1973) చిత్రాలలో అతను సహ నటుడు రాబర్ట్‌ రెడ్‌ ఫోర్డ్‌ దర్శకుడు జార్జ్‌ రాయ్‌ హిల్లతో కలసి పని చేసాడు. అతను తన భార్య జోయన్నే వుడ్‌ వార్డ్‌ తో ద లాంగ్‌, హాట్‌ సమ్మర్‌ (1958), రాలీ రౌండ్‌ ద ఫ్లాగ్‌, బాయిస్‌! ,(1958),ఫ్రం ద టెర్రేస్‌ (1960), పారిస్‌ బ్లూస్‌ (1961), ఎ న్యూ కైండ్‌ ఆఫ్‌ లవ్‌( 1963), విన్నింగ్‌ (1969), ద డ్రౌనింగ్‌ పూల్‌ (1975), హారిఞసన్‌ (1984), మరియు మిస్టర్‌ ఞ మిసెస్‌ బ్రిడ్జ్‌ (1990) చిత్రాలలో కలసి నటించాడు. హెచ్‌బీఓ చిన్న ధారావాహికలుఎంపైర్‌ ఫాల్స్‌లో ఇద్దరు కూడా ప్రసిద్దులయ్యారు.

హారీ సన్‌లో నటించి దర్శకత్వం వహించడంతో పాటు, న్యూమాన్‌ వుడ్వార్డ్‌ నటించిన(తాను నటించని) నాలుగు చిత్రాలకు కూడా దర్శకత్వం వహించాడు. అవి, మార్గరెట్‌ లారెన్స్‌ యొక్క ఎ జెస్ట్‌ ఆఫ్‌ గాడ్‌ ఆధారంగా రూపొందిన రాచెల్‌, రాచెల్‌ (1968), పులిట్జర్‌ పురస్కారం పొందిన నాటకం వెడితెర రూపం ద ఎఫెక్ట్‌ ఆఫ్‌ గామా రేస్‌ ఆన్‌ మాన్‌-ఇన్‌-ద మూన్‌ మేరిగోల్డ్స్‌ (1972), పులిట్జర్‌ బహుమానం గెలుచుకున్న ద షాడో బాక్స్‌ (1980) టెలివిజన్‌ రూపాంతరం, టెన్నిసీ విలియమ్స్‌ వెండితెర రూపాంతరం ద గ్లాస్‌ మేనేజరీ (1987).

ద హస్ట్లర్‌ విడుదలైన ఇరవై-ఐదు సంవత్సరాల తర్వాత, మార్టిన్‌ స్కోర్సేస్‌ దర్సకత్వం వహించిన ద కలర్‌ ఆఫ్‌ మనీ (1986)లో అతని పాత్ర ఫాస్ట్‌ ఎడ్డి ఫెల్సన్‌ను తిరిగి పోషించాడు, దీనికి అతను ఉత్తమ నటునిగా అకాడెమీ పురస్కారం గెలుపొందాడు. 62 సంవత్సరాల వృద్ధాప్యంలో ఆస్కార్‌ అవార్డ్‌ పొందటం ఆ వయసులో దానిని పొందలేననే తన భావనను తొలగించి వేసిందని ఆయన ఒక టెలివిజన్‌ ముఖాముఖిలో పేర్కొన్నాడు. 2003లో, బ్రాడ్వేలో వైల్డర్‌ అవర్‌ టౌన్‌లో నటించి, తన నటనకు మొదటిసారి టోనీ అవార్డ్‌ ప్రతిపాదనను అందుకున్నాడు.

పీబీఎస్‌ కేబుల్‌ నెట్‌ వర్క్‌ షో టైంలు దీనిని ప్రసారం చేసాయి, చిన్న ధారావాహికలు టెలివిజన్‌ చలనచిత్రాలలో ప్రత్యేకమైన గుర్తింపు గల నటుడికి ఇచ్చే ఏమ్మీ పురస్కారముకు న్యూమాన్‌ ప్రతిపాదన పొందాడు. 2002లో టాం హాంక్స్‌నకు వ్యతిరేకముగా నటించిన రోడ్‌ టు పెరిడిషన్‌ చిత్రంలో వివాద సమూహాల నాయకుడిగా చివరిసారిగా తెరమీద కనిపించాడు, అయినప్పటికీ, చిత్రాలకు స్వరం సమకూర్చే కార్యమును కొనసాగించాడు. కారు పందేలలో అతనికి ఉన్న దృఢమైన ఆసక్తి వలన, అతను డిస్నీ/పిక్సార్స్కార్స్‌లో పందెం విరమణ చేసిన కారు, డాక్‌ హడ్సన్‌కు స్వరాలను సమకూర్చాడు. 1982లో న్యూమాన్‌ రచయిత ఎ.ఇ.హోచ్నర్‌తో కలసి న్యూమాన్‌ స్‌ ఓన్‌ అనే ఆహార ఉత్పత్తుల శ్రేణిని నెలకొల్పాడు.

ఈ ఉత్పత్తులు వండని కూరల అలంకరణతో ప్రారంభమై, పస్తా సాస్‌, లెమోనేడ్‌, పాప్‌ కార్న్‌, సల్సా వైన్‌లతో పాటు ఇతర పదార్ధాలను తయారుచేసే స్థాయికి విస్తరించెను. అన్ని పన్నులు చెల్లించిన తర్వాత మిగిలిన మొత్తాన్ని కొన్ని స్వచ్ఛంద సంస్థలకు దానము చేసే పద్దతిని న్యూమాన్‌ ఏర్పరచుకున్నాడు. 2006 ప్రారంభం నాటికి, ఈ సంస్థకు ృ250 మిలియన్లకు పైన దానము చేసింది. హోచ్నేర్‌తో పరిచయం వలన షేంలెస్‌ ఎక్ప్లాయిటేషన్‌ ఇన్‌ పర్సూట్‌ ఆఫ్‌ ద కామన్‌ గుడ్‌ అను జీవిత చరిత్రకు సహ రచయితగా ఉన్నాడు.

మిగిలిన పురస్కారాలలో, 25,000 నగదు బహుమతితో న్యూమాన్‌ స్‌ ఓన్‌ సహ-పెట్టుబడితో న్యూమాన్‌ స్‌ ఓన్‌ ఫస్ట్‌ అమెండ్మెంట్‌ అవార్డ్‌ న్యూమాన్‌ స్‌ ఓన్‌ ఫస్ట్‌ అమెండ్మెంట్‌ అవార్డ్‌, రాత పూర్వకముగా అంగీకరించినట్లుగానే ఫస్ట్‌ అమెండ్మెంట్‌ను ఎవరు సంరక్షిస్తారో వారిని గుర్తించడానికి ప్రదానం చేసేటట్లుగా రూపొందించబడింది. అతని కుమార్తె, నెల్‌ న్యూమాన్‌, అతని మరణాలతో సంస్థ అధికారాన్ని చేపట్టింది. అతని దాతృత్వాన్ని అనుభవించే ఒక లబ్దిదారు వాల్‌ గాంగ్‌ కాంప్‌లోని హోల్‌, ఇది ముఖ్యముగా వ్యాధిగ్రస్త పిల్లల కొరకు ఆష్ఫోర్డ్‌, కనెక్టికట్‌లో గల ఒక వేసవి శిబిర వసతిగృహం.

1988లో ఈ శిబిరమునకు న్యూమాన్‌ సహ-స్థాపకుడుగా ఉన్నాడు; ఇది అతని సినిమా బచ్‌ కాసిడీ అండ్‌ ద సండేన్స్‌ కిడ్‌ (1969)లో గల ఒక బృందం గుర్తుగా ఆ పేరు పెట్టబడింది. 1995లో న్యూమాన్‌ కళాశాల మిత్ర బృందం, ఫి కప్ప టౌ, హోల్‌ ఇన్‌ ద వాల్‌ను వారి జాతీయ దాతృత్వంగా దత్తత తీసుకున్నారు. ఒకే శిబిరంగా మొదలైన ఇది, చాలా హోల్‌ ఇన్‌ ద వాల్‌ శిబిరాలుగా యూఎస్‌, ఐర్లాండ్‌, ఫ్రాన్స్‌, ఇజ్రాయెల్‌లలో విస్తరించింది. ఈ శిబిరాలు ప్రతి సంవత్సరం 13,000 మంది పిల్లలకు ఉచితంగా సేవ చేస్తున్నాయంటే ఆశ్చర్యం కలగకమానదు. గతంలో అవిచ్ఛిన్న ధూమపానం చేసిన న్యూమాన్‌, ఊపిరితిత్తుల కేన్సర్‌ కలిగి ఉన్నాడని న్యూయార్క్‌ నగరంలోని స్లోన్‌-కెట్టరింగ్‌ వైద్యశాలలో చికిత్స పొందుతున్నాడని జూన్‌ 2008 విస్తృతంగా ప్రచారమైంది.

మే జూన్‌లలో తీసిన ఫోటోలలో న్యూమాన్‌ కృశించినట్లుగా కనిపించాడు.1980లలో న్యూమాన్‌తో న్యూమాన్స్‌ ఓన్‌ సంస్థను స్థాపించడంలో భాగస్వామి అయిన రచయిత హోచ్నర్‌ మాట్లాడుతూ సుమారు పద్దెనిమిది నెలలకు ముందే న్యూమాన్‌ తనకు ఈ వ్యాధి గురించి తెలిపాడని చెప్పాడు. న్యూమాన్‌ బానే ఉన్నాడని, కానీ అతనికి కేన్సర్‌ ఉందని ధృవీకరించలేదు లేదా అతనికి కాన్సర్‌ లేదని చెప్పలేదు. ఆగస్ట్‌లో, కెమోథెరపి పూర్తి అయిన తర్వాత, తనకు ఇంటి వద్ద చనిపోవాలని ఉందని న్యూమాన్‌ తన కుటుంబమునకు చెప్పాడు.

తన కుటుంబం, సన్నిహిత మిత్రుల మధ్య, 83 సంవత్సరాల వయసులో 2008 సెప్టెంబర్‌ 26న న్యూమాన్‌ మరణించాడు. వెస్ట్‌ పోర్ట్‌లోని అతని గృహానికి సమీపంలో వ్యక్తిగత అంతిమ సంస్కారాల తరువాత అతని భౌతికకాయం దహనం చేయబడింది.